Wystąpienie: Jarosław Sachajko

Szybkością. Dokładnie.

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Ten projekt dotyczy sprawy, która dla wielu obywateli często znaczy bardzo dużo. Chodzi tu nie tyle o zwykłe techniczne przyspieszenie, ile o emerytury, renty i inne świadczenia, a więc pieniądze, od których niejednokrotnie zależy codzienne życie człowieka.

Projekt daje sądowi szerszą możliwość uchylenia decyzji organu rentowego, jeżeli została ona wydana z rażącym naruszeniem przepisów dotyczących postępowania, i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Sam kierunek jest zrozumiały. Jeżeli ZUS czy KRUS przeprowadził postępowanie wadliwie, nie zebrał wszystkich odpowiednich dokumentów, nie rozstrzygnął sprawy prawidłowo, sąd nie powinien wykonywać za organ jeszcze raz tej pracy.

Dobrze również, że sąd ma wskazać, jakie okoliczności organ musi wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ale to właśnie tutaj pojawia się najważniejsze zagrożenie. Obywatel składa wniosek, czeka na decyzję ZUS-u czy KRUS-u, dostaje decyzję wadliwą, odwołuje się do sądu, czeka kolejnych kilkanaście miesięcy, sąd stwierdza rażące naruszenie procedury. Co się dzieje dalej? Sprawa wraca do tego samego organu i obywatel dalej czeka. Jeżeli ZUS ponownie wyda wadliwą decyzję, może powstać taki prawniczy ping-pong. ZUS - sąd, ZUS i ponowne rozpatrzenie przez sąd. Dlatego bardzo istotne jest, że w projekcie jest napisane, że sąd może uchylić decyzję, ale nie musi tego robić. Sędzia zachowuje więc możliwość dokonania oceny, czy odesłanie sprawy rzeczywiście przysłuży się obywatelowi. Rozsądne jest również wyłączenie z tego mechanizmu decyzji dotyczących pierwszego ustalenia prawa do świadczenia. Człowiek, który po raz pierwszy czeka na rentę czy emeryturę, nie powinien bez potrzeby być odsyłany, przystępować do kolejnej rundy postępowania. Jeżeli rzeczywistym celem jest skrócenie tych okresów czekania, czyli przyspieszenie postępowań, to brakuje jednego bardzo konkretnego rozwiązania: terminu zawitego, chodzi o to, ile sąd daje ZUS-owi czy KRUS-owi czasu na rozpatrzenie tej sprawy, tych uwag sądu. Myślę, że ta kwestia powinna być tu dołożona. Dziękuję.